Gea kring Drenthe logo

Secretariaat:
J.F. Otten
Iepenlaan 13
9401 LS Assen
tel: 0592-353229
e-mail: secretaris@gea-drenthe.nl
internet: https://gea-drenthe.nl
facebook: https://www.facebook.com/GEA.Drenthe
foto’s: https://www.flickr.com/photos/gea-drenthe/
Rekeningnr. NL08INGB0003452494

Gea Drenthe nieuwsbrief februari 2019

Kringnieuws

Gea kringavond 15 februari 2019

Gipskristallen
Gigantische gipskristallen in een grot bij Naica, Mexico. (foto Alexander Van Driessche)

Erwin Kaspers: Hydrothermale vorming van mineralen in vulkanische systemen

De lezing geeft een overzicht van de verschillende vulkanische activiteiten bij subductie -zones en mid-oceanische ruggen en de mineralen die bij deze processen ontstaan.

In de vulkaan systemen ontstaan door de hydrothermale processen een waterrijke smelt, waarbij er mineralen worden opgelost, onder hoge druk en hoge temperaturen. Bij het afkoelen van de magma kristalliseren de mineralen uit. Zo ontstaan er in de Aarde gesteenten me verschillende mineraalafzettingen.

Men onderscheid naar diepte de volgende afzettingen.

  • Epithermale afzettingen.
  • Mesothermale afzettingen.
  • Telethermale afzettingen.
  • Hydrothemale bronnen
  • Fumarolen.

In de hydrothermale vulkanische afzettingen zetten zich verschillende gesteenten en mineralen af, zoals tinerts, wolframerts, nikkelerts, koper, zilver, lood en zinkertsen, maar ook fluoriet, kwarts, bariet, calciet en tal van andere mineralen.

Bij de mid-oceanische ruggen op de oceaanbodem, vormen zich weer andere mineralen (Black Smokers), ook bij het waterbronnen en fumarolen.

We bekijken de geologische processen van gesteenten vorming en de mineraalvorming met vele voorbeelden.

Erwin Kaspers

Datum: vrijdag 15 februari
Tijd: 20:00
Locatie: Hunebedcentrum Borger
Zie voor de locatie: https://gea-drenthe.nl/wie-zijn-we/locatie


Gea kids middag 10 maart

Gea-kids

beste GEA-kids,  

Op zondagmiddag 10 maart hebben we weer een Gea-kids middag georganiseerd voor jullie. We gaan het hebben over: “hebben stenen wortels”. Ook gaan we weer leuke dingen doen en jullie krijgen weer een kadootje. Meld je snel aan en we verheugen ons op jullie komst.

Opgeven voor 1 maart Bij Koos en Jannette. h-tap@home.nl


Excursie Hohenlimburg, 31 maart

Gea excursie Hohenlimburg
Gea excursie Hohenlimburg

Beste kringleden,

Op zondag 31 maart gaan we weer naar Hohen Limburg. Er kunnen 30 personen mee dus geef je snel op. Er zijn kosten aan verbonden en dit hangt af van het aantal deelnemers. Opgeven bij Koos. h-tap@home.nl   de excursiecommissie.  

Hemelvaart excursie Ertsgebergte

Fluoriet en kwarts
Fluoriet op kwarts uit groeve Niederschlag bij Dörfel, Saksen

Beste kringleden,

Vanwege afzeggingen hebben we nog plek op de Hemelvaartexcursie 2019 naar het Ertsgebergte. Wilt u op de camping geen probleem, ander onderkomens graag zelf regelen. Wanneer je mee wilt meld je dan snel aan. opgeven bij Koos. h-tap@home.nl


Micromount excursie naar de Eifel

Kuntahoriet
Kuntahoriet

Beste mensen,  

Het is ons gelukt om een micromount excursie naar de Eifel te organiseren. De datum is 21, 22 en 23 juni.

We bezoeken de volgende groeves:

  • 1 Kahlenberg Aufm Kopp bij Daun. Deze groeve is stil gelegd.
  • 2e Hohenfels-Essingen bij Gerolstein. Deze groeve is in bedrijf en van de firma Scherer en Stolz.
  • 3e Lavawerk Walsdorf. Deze groeve is in bedrijf en van de firma Stolz.
  • 4e Basaltwerk Graulay. Deze groeve is in bedrijf en van de firma Stolz.
  • 5e Lavawerk Udersdorf. Deze groeve is stil gelegd en van de firma Scherer.
  • 6e Basaltwerk Udersdorf. Deze groeve is in bedrijf en van de firma Scherer.

Er kunnen maar een beperkt aantal mensen mee en u moet zelf voor onderdak zorgen. We geven u een aantal mogelijkheden waar u kunt verblijven. Als u mee wilt (het gaat over micromounts) moet u zich snel opgeven. De mensen die in januari op de kringavond waren en reeds gezegd hebben dat ze mee willen hoeven zich niet opnieuw op te geven. Er zijn aan deze excursie geen kosten verbonden (behalve uw verblijfskosten).

Opgeven via h-tap@home.nl  

De excursiecommissie.

Overig nieuws

Lezing over aardmagnetisme, 10 februari

Op zondag 10 februari vindt in het Hunebedcentrum een lezing plaats in een serie over ‘Aarde en mens’. Deze lezing heeft als titel aardmagnetisme en wordt verzorgd door Prof Cor Langereis van de Rijks Universiteit Utrecht.

De Nederlandse Geologische Vereniging ( NGV) heeft in samenwerking met het Hunebedcentrum in Borger de afgelopen jaren een aantal succesvolle lezingenseries over geologische onderwerpen georganiseerd. Dat gaan we ook dit jaar weer doen.

Voor het seizoen 2019 is als onderwerp gekozen ‘Aarde en mens – wederzijdse invloeden’

De serie bestaat uit 5 lezingen die worden verzorgd door specialisten die hun sporen hebben verdiend.

De lezingen worden gehouden op zondagen in het Hunebedcentrum in Borger en beginnen om 14.00 uur. U kunt zich opgeven via e-mail: hwolters@hunebedcentrum.nl. Dat kan per lezing of voor de hele serie. 

De entree voor de lezingen is 5 euro per lezing, dat is inclusief een kop koffie of thee.

Het hele programma bestaat uit vijf lezingen,met de volgende onderwerpen:

Zondag 10 februari: Aardmagnetisme

  • Spreker: Prof Cor Langereis, Universiteit Utrecht

Zondag 10 maart: Vulkanisme

  • Spreker Dr. Manfred van Bergen, Universiteit Utrecht

Zondag 24 maart: Homo Sapiens

  • Spreker: Dr. Roy Erkens, Universiteit van Maastricht

Zie voor meer informatie: https://www.hunebednieuwscafe.nl/2019/01/lezing-aardmagnetisme-10-februari/


Fossielenbeurs Harderwijk 9 maart

fossielenbeurs Harderwijk
fossielenbeurs Harderwijk

De grootste fossielenbeurs van de Benelux staat weer voor de deur: PaleoTime-NL 2019
Op zaterdag 9 maart 2019 (van 10:30 tot 16:30 uur) organiseert de Paleobiologische Kring van Nederland en Vlaanderen dit evenement samen met Paleontica-Fossiel.net en Werkgroep Fossielen Wageningen.
Na vier mooie jaren in het ROVC gebouw te Ede, zal Paleotime-NL 2019 gehouden worden op het Bouw & Infra Park op Ceintuurbaan 2 in Harderwijk.

Toegang is gratis.

De Paleobiologische Kring verzorgt een viertal zeer interessante lezingen, een determinatietafel met experts (neem dus vooral uw eigen fossielen mee!) en zelfs een Outreach-posterwedstrijd met juryprijzen tot wel 250,- euro!
De lezingen op PaleoTime-NL 2019 zullen bekend gemaakt worden op de Facebookpagina van de Paleobiologische Kring. Houd voor een overzicht van de verschillende lezingen onze Facebookpagina nauw in de gaten of kijk voorafgaand van het evenement op onze website.

Outreach Poster Award

Naast de lezingen zullen wij als Paleobiologische Kring samen met het Oertijdmuseum te Boxtel voor het eerst de Paleotime-NL Outreach-Poster Award organiseren.
Bachelor, Master, PhD-studenten en citizen-scientists kunnen zich voor deze wedstrijd aanmelden met een outreach poster over hun paleontologische onderzoek. Deze poster zullen zij vervolgens mogen presenteren op PaleoTime-NL aan een breed publiek, waarbij een jury de posters zal beoordelen. De mooiste posters zullen een juryprijs krijgen van tot wel 250,- euro met de mogelijkheid om de poster tentoon te stellen in het Oertijdmuseum! Tevens wordt er een publieksprijs onder de posterdeelnemers uitgedeeld.
Voor meer informatie over de Outreach-Poster Award kunt u hier klikken, de deadline voor aanmelden is zondag 24 februari.

Verder zijn er nog een paar plekken vrij voor standhouders op PaleoTime-NL 2019. Voor meer informatie over het evenement of om uzelf aan te melden als standhouder kunt u terecht op de volgende website: www.paleotime.nl


Agenda

4 augustus 2019
  • Oertijdmarkt Borger

    4 augustus 2019 tijd: 11:00 - 17:00
    Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, 9531 TG, Borger

    Gea Drenthe is met een uitgebreide stand aanwezig op de oertijdmarkt in Borger.
    Een markt rond het Hunebedcentrum met mineralen, fossielen, gesteenten en alles wat met de oertijd te maken heeft.

     

13 september 2019
  • Gea kringavond

    13 september 2019 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Bart de Weerd: Mineralen van het Ertsgebergte



    Al vanaf de 12e eeuw werden er ertsen gevonden in het Ertsgebergte. In de eerste eeuwen waren dit onder andere: zilver, kobalt, bismuth, koper en natuurlijk later in de DDR-tijd voornamelijk uranium. Van het kobalt werd onder andere het beroemde kobaltblauw gemaakt. Deze kleurstof werd al in de 17e eeuw naar Nederland verhandeld. Rembrand en andere schilders hebben dit  gebruikt in hun schilderijen Ook “ons” Delftsblauw werd hiermee ingekleurd.  In de lezing laat ik wat zien van de omgeving van Schneeberg, de mijnbouw en veel plaatjes van mineralen die we daar gevonden hebben. Vooral vlak na de Wende waren er goede vondsten mogelijk op de oude haldes.
    Bart de Weerd.

     

15 september 2019
  • Buitenfestival Staatsbosbeheer

    15 september 2019 tijd: 11:00 - 16:30
    Buitencentrum Boomkroonpad, Steenhopenweg 4, 9533 PN Drouwen, Nederland

    Gea Drenthe is aanwezig op het Buitenfestival van Staatsbosbeheer bij het Boomkroonpad in boswachterij Gieten-Borger


    Op zondag 15 september 2019  vindt voor de elfde keer het Buitenfestival van Staatsbosbeheer plaats bij Buitencentrum Boomkroonpad in boswachterij Gieten-Borger.

    Tijdens het Buitenfestival maakt het publiek door middel van een informatiemarkt kennis met alle aspecten van Staatsbosbeheer. Er wordt een route door het bos uitgezet waar de diverse activiteiten over natuurbeheer, recreatie en natuurlijke producten gepresenteerd worden. Het Buitenfestival duurt van 11.00 tot 16.30 uur en is gratis voor het publiek, zodat het voor iedereen toegankelijk is.

     

6 oktober 2019
  • Open dag Gea

    6 oktober 2019
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

     

18 oktober 2019
  • Gea kringavond

    18 oktober 2019 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Van grindgat Tienray naar Agate Creek Australië
    Een lezing door Henk Jacobs



    Deze lezing gaat over het grindgat Tienray, waar ik in 1989 ben begonnen met agaten zoeken in Nederland, daarna Agate Creek Australië, waar ik sinds 2005 7x ben geweest op jacht naar de Australische agaten en verder een rondreis door Australië met alle plekken die ik heb bezocht.

     

3 november 2019
  • Gea kids dag

    3 november 2019
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Gea kids dag met als onderwerp: "Dinosauriërs, opkomst en ondergang"

     

15 november 2019
  • Gea kringavond

    15 november 2019 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Paul Hille - Graptolieten

    Graptolieten waren kolonievormende  dieren die vanaf het Cambrium tot en met het Carboon in de zeeën en oceanen leefden en een variëteit aan vormen ontwikkelden.
    De spreker gaat in op de bouw, levenswijze  en evolutie  van  deze diergroep die als gidsfossielen de basis vormden van  de indeling van het Ordovicium en het Siluur.
    Ook aan graptolieten  verwante (huidige) diergroepen zullen besproken worden.

    Er zal door Paul Hille literatuur meegenomen worden evenals een aantal graptolieten ter illustratie.
    Ook kan men eigen vondsten meenemen ter determinatie.

     

13 december 2019
  • Gea kringavond

    13 december 2019 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Rolf Egberink - Hawaï, vulkanen in de zee

     

17 januari 2020
  • Gea kringavond

    17 januari 2020 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Jaarvergadering, geologische kwis en verloting

     

14 februari 2020
  • Gea kringavond

    14 februari 2020 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Programma nog niet bekend

     

13 maart 2020
  • Gea kringavond

    13 maart 2020 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Paul Mestrom: Viterbo, akkers vol mooie mineralen


    De provincie Viterbo in de regio Lazio in Italië is een vulkanisch gebied. Het gebied is rijk aan culturele schatten heeft een mooie natuur en er zijn prachtige krater-meren met volop recreatiemogelijkheden. Voor elk wat wils dus.
    Geologisch gezien lijkt het op de Vulkaan-Eifel, ook al zijn er grote verschillen. Er zijn gebieden waar, net als bij Mendig (“in den Dellen”) sanidinieten met veel mooie mineralen voorkomen. Een deel daarvan lijkt sprekend op die van Mendig. Er zijn echter ook grote verschillen. Het zoeken en vinden is in deze regio niet echt moeilijk, al zijn de zeldzame mineralen natuurlijk wel zeldzaam!
    Verder wil ik nog aandacht besteden aan Pereta. Een uitstapje daarheen is niet ver en zeker lonend.
    Een kleine greep uit de mineralen die aan bod komen:
    Viterbo: sanidien, titaniet, zirkoon, thoriet, hellandiet (-Ce en -Y), vicaniet-(Ce), …….
    Pereta: antimoniet, klebelsbergiet, coquandiet, peretaiet, ottensiet, ……
    Voor de liefhebber zullen er voor verzamelaars-prijzen mineralen beschikbaar zijn, zowel van de regio Viterbo als van Pereta.

     

17 april 2020
  • Gea kringavond

    17 april 2020 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Hans Steur - De wereld tijdens het Devoon


    Het Devoon (419 - 359 miljoen jaar geleden) wordt wel het Tijdperk van de Vissen genoemd. Maar het is ook het de periode van de verovering van het land door planten en dieren. De eerste bomen en de eerste zaadplanten verschijnen. Terwijl in  het begin alleen geleedpodigen als spinachtigen en miljoenpoten het land bevolken, kruipen in het Midden-Devoon ook de eerste kwastvinnigen/viervoeters het land op.
    In deze lezing wordt een beeld gegeven van het leven in zee en op het land. Dat gebeurt zo veel mogelijk aan de hand van eigen fossielen, b.v. afkomstig uit vindplaatsen als Bundenbach, Boussu-en-Fagne, Gerolstein, Achanarras, Rhynie en Forfar. Ook de ligging en beweging van de continenten, het CO2- en het O2-gehalte van de atmosfeer en de temperatuur komen aan de orde.
    Een kleine tentoonstelling van fossielen is aanwezig.

     

15 mei 2020
  • Gea kringavond

    15 mei 2020 tijd: 20:00 - 22:30
    Kenniscentrum van het Hunebedcentrum, Bronnegerstraat 12, Borger, Nederland

    Erwin Kaspers: Meteorieten en inslagkraters op Aarde